G-B — Parámetros de estructuración del Reglamento NSR-10 Título G
Criterio de clasificación por módulo de elasticidad y esfuerzos, fuentes de la formulación del Título G (NDS, NCh1198, Madsen) y tablas por grupo con nombre científico y vulgar, densidad básica, E0,5, Fb, FC, FP, Fv y Ft, y los valores de diseño asumidos de cada grupo.
G-B.1 — Clasificación de maderas
G-B.1.1
Selección de maderas en los grupos ES, ES1, ES2, ES3, ES4, ES5, ES6, de acuerdo con los valores de módulo de elasticidad MOE y esfuerzos de 75 maderas estudiadas por el SERVICIO NACIONAL DE APRENDIZAJE –SENA-, Regional Antioquia – Chocó y Universidad Nacional de Colombia y 178 maderas en estudios compilados por el Profesor J. A. Lastra Rivera, U. Distrital; Libro Técnico No. 1 Asociación Colombiana de Ingenieros Forestales - ACIF. Bogotá 1986.
G-B.1.2 — Parámetros de la formulación
Los valores básicos fueron llevados al quinto percentil y luego reducidos de acuerdo a la metodología explicada en G.2.2.2, para obtener los esfuerzos admisibles que aparecen en los cuadros de clasificación de maderas.
G-B.1.2.1
La columna vertebral de la formulación corresponde a NDS National Design Specification for Wood Construction American Forest and Paper Association and American Wood Council, edición 2005, impresión 2008.
G-B.1.2.2
Se han tomado conceptos y formulación de la norma Chilena oficial NCH1198.Of2006, Instituto Nacional de Normalización, copia 2007; en lo referente a columnas espaciadas y armadas, en razón a que el sistema puede resultar similar al utilizado en nuestro medio.
G-B.1.2.3
Igualmente se han tomado conceptos y formulación del Profesor Madsen en lo referente al coeficiente CF que complementa al establecido por el NDS en cuanto a reducción de esfuerzos por longitud del elemento, así mismo se tomaron conceptos y formulación en lo referente a deflexiones a largo plazo, deducidas por el Profesor Madsen. El concepto de deformabilidad por cargas de aplastamiento se basa en el tipo de ensayo para la deducción del esfuerzo de aplastamiento y que corresponde a la relación entre esfuerzo y deformación en elementos dentro del límite elástico.
G-B.1.2.4
El concepto de acortamiento por carga de compresión axial se toma de la referencia Formwork for Concrete M. K. Hurd, preparado bajo la Dirección de ACI Committee 347, Año 2004, página 6-44.
G-B.1.2.5
En resumen es una formulación actualizada, de alto nivel y buen respaldo.
| No. | Nombre Científico | Nombre Vulgar | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | DIPTERYX OLEIFERA | CHOIBA | 0.850 | 23 300 | 29.6 | 24.6 | 7.3 | 2.7 | 22.2 |
| 2 | MYROXYLON BALSAMUN | BALSAMO | 0.810 | 19 160 | 29.9 | 26.8 | 7.8 | 3.2 | 22.4 |
| 3 | LICANIA SP. | AMBURE PICHANGILLO | 0.766 | 23 100 | 32.5 | 26.0 | 7.2 | 2.5 | 24.4 |
| 4 | PLTYMISCIUM PINNATUM | GUAYACAN TREBOL | 0.780 | Nota 1 | 37.7 | 34.0 | 7.4 | 2.1 | 28.3 |
| 5 | PELTOGYNE PORPHYROCORDIA | NAZARENO | 0.890 | 19 900 | 29.6 | 26.4 | 7.1 | 3.5 | 22.2 |
| 6 | ESCHWEILERA PITTIERI | COCO MANTECO | 0.744 | 21 700 | 31.9 | 23.4 | 8.2 | 2.0 | 23.8 |
| 7 | LECYTHIS SP | COCO MONO | 0.751 | Nota 1 | 34.0 | 25.0 | 7.8 | Nota 1 | 25.5 |
| 8 | TRIGONIASTRUM SP | MARFIL | 0.769 | Nota 1 | 34.2 | 29.1 | 9.7 | Nota 1 | 25.7 |
| 9 | LAGERTROEMIA SP | PUNTE CASCARILLO | Nota 1 | 19 000 | 31.2 | 25.6 | 7.8 | 2.3 | 23.4 |
| 10 | XYLOPIA SP | YAYA BLANCA | 0.763 | Nota 1 | 39.7 | 31.3 | 9.0 | Nota 1 | 29.8 |
| VALORES DE DISEÑO ASUMIDOS | 18 000 | 29.5 | 23.0 | 6.0 | 2.0 | 21.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0.5 | 18 000 |
| E0.05 | 13 250 |
| Emin | 7 130 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
| No. | Nombre Científico | Nombre Vulgar | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | CLATHROTROPIS BRACHYPETALA | SAPAN | 0.820 | 24 600 | 33.3 | 26.8 | 4.5 | 2.2 | 25.0 |
| 2 | TUBEBUIA SERRATIFOLIA | GUAYACAN POLVILLO | 0.920 | 22 100 | 29.6 | 25.1 | 5.4 | 2.3 | 22.2 |
| 3 | HUMIRIA BALSAMIFERA | OLOROSO | 0.680 | 19 500 | 28.7 | 23.7 | 6.1 | 2.4 | 21.5 |
| 4 | GOUPIA GLABRA | PIAUNDE | 0.679 | 22 100 | 29.5 | 25.2 | 5.4 | 2.3 | 22.1 |
| 5 | HELICOSTYLIS TOMENTOSA | LECHE PERRA | 0.714 | Nota 1 | 32.4 | 27.2 | 5.1 | Nota 1 | 24.3 |
| 6 | MANILKARA BIDENTATA | BALATA NISPERILLO | 0.870 | 24 300 | 31.8 | 22.5 | 5.5 | 2.8 | 23.9 |
| 7 | HETEROSTENON VAGELERI | GUAMO ROSADO | 0.719 | Nota 1 | 31.9 | 24.6 | 5.7 | 2.1 | 23.9 |
| 8 | POUTERIA SP | CAIMO | 0.810 | 21 500 | 29.0 | 22.8 | 4.3 | 2.2 | 21.7 |
| 9 | POUTERIA SP | PUNTE AMARILLO | 0.686 | Nota 1 | 28.6 | 24.7 | 7.8 | Nota 1 | 21.5 |
| 10 | ESCHWEILERA SP | TETE CONGO | 0.728 | 24 500 | 32.8 | 26.5 | 4.9 | 2.2 | 24.6 |
| 11 | POUTERIA SP | PIASTE CAIMITO | 0.754 | 25 600 | 35.2 | 28.2 | 5.2 | 2.0 | 26.4 |
| 12 | LICANIA SP | AMBURE CUERO SAPO | 0.759 | 24 100 | 35.0 | 26.8 | 5.2 | 2.7 | 26.3 |
| VALORES DE DISEÑO ASUMIDOS | Nota 1 | 18 000 | 28.5 | 22.0 | 4.3 | 2.0 | 20.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0.5 | 18 000 |
| E0.05 | 13 250 |
| Emin | 7 130 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
| No. | Nombre Científico | Nombre Vulgar | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | HYMENAEA COURMARIL L | ALGARROBO | 0.77 | 16 300 | 25.2 | 24.3 | 3.9 | 3.2 | 18.9 |
| 2 | ASPIDOPERMA DUGANDI STAND | CARRETO | 0.77 | 16 800 | 29.0 | 22.4 | 4.9 | 3.0 | 21.8 |
| 3 | AGONANDRA BRASILIENSIS | CAIMANCILLO | Nota 1 | 15 300 | 31.5 | 22.9 | 8.2 | 2.0 | 23.6 |
| 4 | ANDIRA SP | CAÑABRAVO | 0.657 | Nota 1 | 25.7 | 20.0 | 5.1 | Nota 1 | 19.3 |
| 5 | ANDIRA SP | PALO PALMA | 0.630 | 17 800 | 23.0 | 20.3 | 5.2 | 1.8 | 17.2 |
| 6 | APULEIA SP | MAQUI | 0.680 | Nota 1 | 27.4 | 21.6 | 5.6 | 1.7 | 20.6 |
| 7 | CONCEVEIBA GUIANENSE | CASACO | 0.613 | Nota 1 | 25.2 | 21.5 | 5.5 | Nota 1 | 18.9 |
| 8 | DACRYODES CANALENSIS AUBL | ANIME INCIENSO | 0.594 | Nota 1 | 25.6 | 21.4 | 6.1 | Nota 1 | 19.2 |
| 9 | EUGENIA SP | COMITURE | 0.754 | Nota 1 | 26.8 | 25.5 | 6.6 | 4.0 | 20.1 |
| 10 | DIALIUM GUIANENSE | TAMARINDO | 0.880 | 17 500 | 31.9 | 25.3 | 7.5 | 3.7 | 23.9 |
| 11 | HUMIRIASTRUM COLOMBIANUM | ACEITUNO ROJO | 0.690 | Nota 1 | 26.1 | 23.3 | 6.0 | Nota 1 | 19.6 |
| 12 | OCOTEA SP | CASCARILLO | 0.655 | Nota 1 | 24.6 | 21.1 | 7.0 | 3.7 | 18.5 |
| 13 | ORMOSIA SP | PALMILLO | 0.716 | 20 100 | 30.8 | 22.4 | 5.6 | 1.7 | 23.1 |
| 14 | PIPTADENIA SPECIOSA | GUACAMAYO | Nota 1 | 14 100 | 25.0 | 22.5 | 7.2 | 2.1 | 18.8 |
| 15 | STERCULIA CARIBAEA | VARA DE INDIO | 0.760 | 22 300 | 29.9 | 20.3 | 4.6 | 1.7 | 22.4 |
| 16 | SWARTZIA SP | GUAMILLO | 0.630 | 14 100 | 24.7 | 22.3 | 5.7 | Nota 1 | 18.5 |
| 17 | CHLOROPHORA TINCTORIA | DINDE PALO MORA | 0.710 | 15 200 | 23.4 | 22.5 | 3.7 | 1.7 | 17.6 |
| 18 | TERMINALIA SP | AGUAMIEL | 0.650 | 19 200 | 26.6 | 20.2 | Nota 1 | Nota 1 | 20.0 |
| 19 | SACOGLOTIS SPROSARA | CHANUL | 0.69 | 18 300 | 24.4 | 21.0 | 3.4 | 1.8 | 18.3 |
| 20 | GOUPIA GLABRA | CHAQUIRO ZAINO | 0.691 | 15 060 | 21.5 | 18.2 | 4.0 | Nota 1 | 16.1 |
| 21 | PSEUDOLMEDIA SP | LECHEVIVA | 0.663 | 16 700 | 23.7 | 20.8 | 4.6 | 1.6 | 17.7 |
| 22 | MABEA AFF. BIGLANDULOSA | TINGUI -TINGUI | 0.570 | 18 200 | 24.6 | 20.3 | 4.9 | 1.6 | 18.5 |
| VALORES DE DISEÑO | Nota 1 | 14 000 | 23.0 | 19.0 | 3.8 | 1.6 | 17.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0,5 | 14 000 |
| E0,05 | 11 000 |
| Emin | 5 500 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
| No | Nombre Científico | Nombre Vulgar | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | CARINIANA PYRIFORMIS MIERS | ABARCO | 0.55 | 13 200 | 17.1 | 14.9 | 3.7 | 1.9 | 12.8 |
| 2 | CALOPHYLLUM MARIAE | ACEITE MARIA | 0.46 | 16 400 | 19.6 | 18.0 | 2.3 | 1.5 | 14.7 |
| 3 | MORA MEGISTOSPERNA | NATO ALCORNOQUE | 0.63 | 15 500 | 21.0 | 16.6 | 3.2 | 1.5 | 15.8 |
| 4 | TERMINALIA AMAZONIA | GUAYABO PALOPRIETO | 0.65 | 14 000 | 20.2 | 17.9 | 3.5 | 2.6 | 15.2 |
| 5 | MINQUARTIA GUIANENSIS AUBL | PUNTE CANDADO | 0.76 | 17 100 | 26.3 | 19.5 | 2.8 | 1.6 | 19.7 |
| 6 | ASTRONIUM GRAVEOLENS | DIOMATE GUSANERO | 0.87 | 15 300 | 19.9 | 20.4 | Nota 1 | 2.3 | 14.9 |
| 7 | CALYCOPHYLLUM SPRUCEANUM | GUAYABO COLORADO | 0.74 | 16 200 | 21.8 | 18.1 | 6.2 | 2.5 | 16.4 |
| 8 | CENTROLOBIUM PARAENSE | GUAYACAN HOBO | 0.58 | 15 000 | 21.7 | 18.4 | 3.5 | 1.9 | 16.3 |
| 9 | ANIBA PENUTILIS | CACHAJO COMINO | 0.492 | 12 500 | 18.7 | 17.4 | 3.6 | 1.4 | 14.0 |
| 10 | CLARISIA RACEMOSA | AJI | 0.570 | 16 600 | 21.0 | 17.5 | 3.1 | 1.6 | 15.8 |
| 11 | CHLOROPHORA TINCTORIA | MORITO | Nota 1 | 13 500 | 24.8 | 23.6 | 9.3 | 2.0 | 18.6 |
| 12 | DENDROBANGIA SP | CHONTADURILLO | 0.620 | 16 600 | 19.8 | 17.0 | 4.6 | 1.7 | 14.9 |
| 13 | HIERONYMA CHOCOENSIS | CARGAMANTO | 0.548 | Nota 1 | 21.3 | 18.7 | 3.2 | 1.6 | 16.0 |
| 14 | HIMATANTHUS ARTICULATA | PERILLO BLANCO | 0.526 | Nota 1 | 20.1 | 17.0 | 4.6 | Nota 1 | 15.1 |
| 15 | MORA MEGISTOSPERMA | NATO | 0.635 | 15 500 | 21.0 | 16.6 | 3.2 | 1.5 | 15.8 |
| 16 | PIPTADENIA RIGIDA | HEDIONDO | 0.630 | 17 500 | 23.1 | 17.8 | 3.1 | 1.9 | 17.3 |
| 17 | MATISIA SP | SARE | 0.572 | 17 700 | 21.3 | 21.5 | 4.1 | 1.6 | 16.0 |
| 18 | HIERONYMA SP | PANTANO | 0.627 | 12 600 | 19.0 | 16.1 | 4.1 | 1.9 | 14.3 |
| 19 | PROTIUN NEGLECTUM | ANIME | 0.640 | 16 600 | 24.2 | 19.4 | 2.5 | 2.0 | 18.0 |
| 20 | VOCHYSIA SP | PALO SANTILLO | 0.680 | 18 000 | 27.2 | 21.4 | 4.5 | 1.4 | 20.4 |
| 21 | XYLOPIA EMARGINATA | ESCOBILLO | 0.590 | 21 300 | 27.4 | 21.2 | 2.7 | 1.7 | 20.5 |
| 22 | ESCHWEILERA SP | TETE BLANCO | 0.580 | 17 600 | 24.3 | 22.0 | 3.1 | 1.9 | 18.2 |
| 23 | TAPURA SP | BIJO REDONDO | 0.560 | 15 100 | 20.0 | 15.3 | 3.9 | 1.7 | 15.0 |
| VALORES DE DISEÑO ASUMIDOS | Nota 1 | 12 500 | 17.0 | 15.0 | 2.8 | 1.5 | 12.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0.5 | 12 500 |
| E0.05 | 10 000 |
| Emin | 5 000 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
| No | Nombre Científico | Nombre | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | CLARISIA RACEMOSA | MORA AJI | 0.46 | 11 400 | 15.1 | 14.0 | 2.7 | 1.6 | 11.3 |
| 2 | PENTACLETHRA MACROLOBA | DORMILÓN | 0.43 | 13 500 | 16.5 | 13.4 | 2.9 | 1.4 | 12.4 |
| 3 | SYMPHONIA GLOBULIFERA | MACHARE | 0.58 | 17 200 | 24.7 | 19.7 | 3.5 | 1.3 | 18.5 |
| 4 | EUCALYPTUS GLOBULUS | EUCALIPTO | 0.55 | 13 800 | 17.7 | 12.9 | 2.7 | 1.9 | 13.3 |
| 5 | ERISMA UNCINATUM | FLOR MORADO MUERILLO | 0.47 | 11 500 | 14.8 | 14.4 | 1.8 | 1.5 | 11.1 |
| 6 | COPAIFERA OFFICINALIS | COPAIBA | 0.60 | 12 300 | 15.4 | 14.4 | 3.8 | 2.0 | 11.6 |
| 7 | CARAPA GUIANENSIS | GüINO TANGARE | 0.49 | 12 700 | 17.3 | 14.0 | 2.5 | 1.5 | 13.0 |
| 8 | HYEROMINA LAXIFLORA | CHUGUACA PANTANO | 0.55 | 12 100 | 17.6 | 18.6 | 2.4 | 2.1 | 13.2 |
| 9 | BEILSCHLUMIEDIA SP | ACEITUNO | 0.61 | 12 000 | 22.1 | 13.4 | 2.4 | 1.5 | 16.6 |
| 10 | BRASILETTIA MOLLIS | YAGUARO | 11 900 | 23.0 | 19.2 | 6.1 | 1.5 | 17.3 | |
| 11 | CASEARIA OFF SILVESTRIS | GENEME ESCOBO | 0.590 | 11 200 | 15.8 | 15.2 | 2.8 | 1.4 | 11.8 |
| 12 | CLARISEA RACEMOSA | ARRACACHO | 0.520 | 14 500 | 19.5 | 19.2 | 4.8 | 1.1 | 14.6 |
| 13 | COURATARI GUIANENSIS | COCO CABUYO | 0.540 | 14 400 | 19.1 | 15.6 | 2.4 | 1.5 | 14.3 |
| 14 | ORMOSIA SP | ALGODONCILLO | 0.518 | 17 800 | 19.2 | 20.8 | 2.0 | 1.5 | 14.4 |
| 15 | PLATYMISCIUM POLYSTACHYWIL | CORAZON FINO | Nota 1 | 11 200 | 21.3 | 25.3 | 9.6 | 2.1 | 16.0 |
| 16 | POUNTERIA SP | MEDIACARO | 0.630 | 11 800 | 23.9 | 21.1 | 5.2 | 1.9 | 17.9 |
| 17 | TABEBUÍA ROSEA | ROBLE FLORMORADO | 0.540 | 12 400 | 18.3 | 17.4 | 2.2 | 2.1 | 13.7 |
| VALORES DE DISEÑO ASUMIDOS | Nota 1 | 11 200 | 15.0 | 13.0 | 2.0 | 1.1 | 11.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0.5 | 11 200 |
| E0.05 | 8 250 |
| Emin | 4 435 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
| No. | Nombre Científico | Nombre | DB | E0,5 | Fb | FC | FP | Fv | Ft |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | PINUS PATULA SCHLECHT | PINO PATULA | 0.43 | 10 000 | 12.6 | 10.2 | 1.7 | 1.6 | 9.5 |
| 2 | TECTONA GRANDIS | TECA | 0.53 | 10 800 | 16.7 | 12.5 | 2.5 | 1.8 | 12.5 |
| 3 | QUARARIBEA ASTEROLEPSIS | PUNULA | 0.45 | 10 700 | 12.7 | 11.9 | 2.3 | 1.3 | 9.5 |
| 4 | SAMANEA SAMAN | SAMAN | 0.49 | 9 400 | 13.0 | 9.8 | 2.0 | 1.8 | 9.8 |
| 5 | EUCALIPTUS SALIGNA | EUCALIPTO SALIÑA | 0.40 | 11 100 | 13.1 | 10.7 | 1.5 | 1.4 | 9.8 |
| 6 | PODOCARPUS OLEIFOLIUS | PINO CHAQUIRO | 0.44 | 8 700 | 13.0 | 10.6 | 2.4 | 1.7 | 9.8 |
| 7 | PINUS RADIATA DON | PINO RADIATA COLOMB | 0.39 | 11 000 | 13.2 | 11.9 | 2.5 | 1.4 | 9.9 |
| 8 | COPAIFERA SP | CANIME | 0.480 | 9 800 | 14.5 | 11.7 | 2.9 | 2.0 | 10.9 |
| 9 | LONCHOCARPUS SANCTAMARTAE | MACURUTU | 0.645 | 10 100 | 25.1 | 19.9 | 7.1 | 2.1 | 18.8 |
| VALORES DE DISEÑO ASUMIDOS | Nota 1 | 9 000 | 12.5 | 10.0 | 1.5 | 1.3 | 9.0 |
Valores de diseño asumidos
| Módulo de elasticidad | Valor |
|---|---|
| E0,5 | 9 000 |
| E0.05 | 6 500 |
| Emin | 3 564 |
(1) se deben efectuar ensayos previamente
G-B.1.3
El parámetro principal, módulo de elasticidad MOE, aparece prácticamente en toda la formulación, desde la escogencia de la sección para elementos a flexión, pasando por las deflexiones admisibles e interviniendo en la reducción de los esfuerzos de flexión con el factor CL factor de estabilidad de vigas, en la reducción de la carga admisible para columnas con el factor CP factor de estabilidad de columnas y en los esfuerzos combinados en la determinación del esfuerzo crítico de Euler. Este parámetro y el conjunto de esfuerzos reemplazan al anterior parámetro de selección DB densidad básica, que en realidad es un parámetro incierto y si bien da una idea de la resistencia de la madera, como dice Borg Madsen en su texto Structural Behavior of Timber “... la densidad es un pobre indicador de resistencia y no debería ser usado como estimativo de resistencia para madera" página 229, pues conlleva a múltiples errores, ya que la madera puede ser fuerte en determinados parámetros o menos fuerte o débil en otros.
G-B.1.4
Por el sistema escogido, se garantiza que dentro de los grupos seleccionados todas las maderas presentan características de elasticidad y resistencia superiores a los límites inferiores del grupo.